قرارداد پیمانکاری چیست؟ با توجه به قانون کار و استخدام امروزه با گسترش حمایت از کارگران و دشواری انجام مستقیم امور عمرانی و پروژهای، بسیاری از افراد تمایل دارند تا با انعقاد این نوع از قرارداد، پروژه خود را به دیگری سپرده تا او متعهد به انجام پروژه مد نظر کارفرما شود.
البته شرایط این قرارداد نیز به صورت کتبی و مفصل میان طرفین تعریف میگردد.
طرفین، زمانی را به عنوان مهلت انجام قرارداد تعیین خواهند نمود.
قرارداد پیمانکاری با توجه به کاربردهای فراوان آن، به انواع گوناگونی تقسیم شده است.
پس برای پاسخ به این سوال که قرارداد پیمانکاری چیست، لازم است ضمن تعریف آن، انواع قرارداد پیمانکاری را بشناسیم.
فهرست مطالب
قرارداد پیمانکاری چیست؟
امروزه اشخاص برای به کارگیری خدمات دیگران، از قراردادهای گوناگونی استفاده میکنند که از انواع مهم آن، میتوان قرارداد پیمانکاری و قرارداد کاری را نام برد.
قرارداد پیمانکاری، از قراردادهای جدیدی محسوب میشود که معمولاً برای انجام پروژههای بزرگ عمرانی و توسعهای، به خصوص با طرفیت نهادهای دولتی انجام میشود.
این قرارداد، دو طرفه و با حضور پیمانکار و کارفرما و اصولاً تابع قانون مدنی میباشد.
با این حال طرفین بر اساس اصل آزادی قراردادی، میتوانند مفاد این قرارداد را تا حدی که با قوانین آمره یا غیر قابل تخطی در تعارض نباشد، تعیین نمایند.
به صورت کلی این قرارداد، توافق دو طرف با نام کارفرما و پیمانکار میباشد.
بر اساس این قرارداد، پیمانکار متعهد میشود در مقابل دریافت مبلغی که اصولاً به شکل تدریجی و بر حسب پیشرفت در کار، به وی پرداخت میشود، پروژهای را که کارفرما بر اساس شرایط خاص قرارداد بر عهده او قرار داده است، به سرانجام برساند.
هزینههای انجام پروژه بر عهده پیمانکار میباشد.
به همین دلیل پیمانکار نمیتواند بابت گران شدن مواد اولیه یا افزایش حقوق کارگران، از کارفرما مطالبه نماید.
سود و ضرر انجام پروژه نیز اصولاً بر عهده پیمانکار است.
موضوع این قرارداد میتواند طیف گستردهای از امور، چه در سطح خرد و چه در سطح کلان باشد.
رایجترین پروژههای قرارداد پیمانکاری به شرح ذیل است.
- عمران و توسعه مناطق.
- بازسازی و ایجاد طرحهای توسعه محور.
- ساخت سد برای حمل و نقل کالاهای خاص.
حال نوبت آن است که تفاوت این نوع از قرارداد را با قرارداد کارگری بدانیم.
زیرا بسیاری از افراد به درستی قرارداد کارگری و پیمانکاری را از همدیگر تشخیص نمیدهند.
تفاوت قرارداد کارگری و پیمانکاری
مهمترین تفاوت کارگر و کارفرما، در این است که پیمانکار در قرارداد پیمانکاری، از کارفرما تبعیت حقوقی نمیکند.
تبعیت حقوقی کارگر در آن است که در چهارچوب سازمان اداری کارگاه، با استفاده از امکانات آن محل، مثل وسایل، ابزار کار و غیره در ساعتهای مقرر اداری، کارهایی را که از لحاظ پست سازمانی بر عهده اوست، انجام دهد.
در این صورت، چه بسا کارگر استقلال بسیاری در انجام کار به ویژه در کارهای فکری و تخصصی داشته باشد ولی همین که تابع سازمان کارگاه است کارگر محسوب میشود.
بر اساس قرارداد پیمانکاری، پیمانکار متعهد میشود که پروژه را به نتیجه برساند؛ اما او برای تحقق پروژه به هیچ وجه تابع دستورات مستقیم کارفرما نیست.
برای مثال اگر موضوع قرارداد پیمانکاری، ساخت و ساز باشد، در این حالت کارفرما نمیتواند خارج از شرایط خاص قرار داد، به پیمانکار دستور بدهد که از مواد اولیه خاصی استفاده کند یا هزینه بیشتری برای استخدام کارگران زبدهتر پرداخت کند.
زیرا نحوه رسیدن به هدف پروژه، در درجه اول بر اساس قرارداد و در درجه دوم، بر حسب اراده شخص پیمانکار تعیین خواهد شد.
البته پرواضح است که پیمانکار نمیتواند پروژه را با کیفیت پایین و غیر متعارف به پایان برساند.
انواع قرارداد پیمانکاری کداماند؟
بر اساس قرارداد پیمانکاری با قیمت ثابت، دو طرف مزد پیمانکار را مبلغی ثابت و معین تعیین مینمایند.
پس افزایش بودجه از تعهدات کارفرما میباشد.
در مقابل، افزایش هزینههای کارفرما مثل گران شدن مواد اولیه با پیمانکار است و او نمیتواند هیچ مبلغی را فرای مبلغ ثابت، از کارفرما مطالبه نماید.
قرارداد با احتساب هزینهها
در این نوع از قرارداد، کارفرما متعهد میشود تمام هزینههای پیمانکار را بدهد.
علاوه بر آن، مبلغ مازادی را به عنوان هزینه ریسک، به نفع پیمانکار تعهد میکند تا او انگیزه بیشتری در انجام پروژه داشته باشد.
به عبارت دیگر ممکن است پیمانکار برای افزایش کیفیت کار، هزینههای مازادی متحمل شود.
در این صورت ریسک انجام این کار، بر عهده او نیست و او میتواند مبلغ اضافی را از کارفرما مطالبه کند.
پیمانکاری طراحی و ساخت
در این نوع از قرارداد، کارفرما به جای اینکه از خدمات اشخاص گوناگونی مثل معمار و طراح برای ساخت بنا استفاده کند، بر اساس یک قرارداد، تمام تعهدات مربوط به ساخت و ساز خانه و طراحی نمای آن را بر عهده پیمانکار قرار میدهد.
این نوع از قرارداد باعث میشود کارفرما بتواند راحتتر مطالبات خود را در مقابل یک پیمانکار مطرح نماید.
قرارداد واحد کار
بر اساس این نوع از قرارداد پیمانکاری، کارفرما مزد پیمانکار را بر اساس هر واحد انجام شده از پروژه میدهد.
مثلاً ممکن است طرفین توافق کنند که کارفرما بر اساس کیفیت هر کیلومتر جاده آسفالت شده و عواملی چون صاف بودن مسیر و اندازه و …، مبلغی را به پیمانکار پرداخت نماید.
نتیجهگیری
در این نوشتار دانستیم که بر اساس قرارداد پیمانکاری، پیمانکار متعهد میشود که پروژه خاصی را مثل ساخت و ساز یا جاده سازی، در مهلت معینی با هزینههای خود انجام دهد.
البته معمولاً مزد پیمانکار به صورت علی الحساب و با توجه به پیشرفت کار پرداخت میشود.
سپس انواع مهم قرارداد پیمانکاری مثل قرارداد با قیمت ثابت، قرارداد با احتساب هزینهها و … توضیح داده شد.
سوالات متداول
- قرارداد پیمانکاری چیست؟
بر اساس این قرارداد، پیمانکار متعهد میشود تا پروژه خاصی مثل عمران و ساخت و ساز را در مهلت معینی به هزینه خود و برای دریافت مزد انجام دهد.
البته معمولا مزد پیمانکار به صورت مقطعی و بر اساس پیشرفت او در پروژه به وی پرداخت میگردد.
- تفاوت قرارداد کار با پیمانکاری چیست؟
در قرارداد کار، کارگر از کارفرما تبعیت حقوقی دارد و ملزم به اجرای دستورات اوست.
اما در پیمانکاری، پیمانکار اصولاً نحوه انجام پروژه را بر اساس نظر خود به پیش میبرد.
- انواع مهم قرارداد پیمانکاری کداماند؟
قرارداد با قیمت ثابت، قرارداد با احتساب هزینهها و قرارداد طراحی و ساخت، از قراردادهای مهم پیمانکاری هستند.
- این قرارداد تابع چه قانونی است؟
باید گفت این قرارداد تابع مقررات قانون مدنی میباشد.
با این حال طرفین میتوانند بر اساس اصل آزادی قراردادی، بر اساس صلاحدید خود شرایط خاص قرارداد را با راهنمایی مشاور حقوقی تنظیم کنند.
اما باید توجه داشت که قرارداد مخالف قوانین آمره، در هر صورت باطل میباشد.
نوشتن مفاد این قرارداد و تعیین شرایط خاص آن، نیازمند دقت فراوان حقوقی است.
برای تحقق این مهم، مشاوران دادفروز، آماده خدمت رسانی به شما بزرگواران هستند.
بدون دیدگاه