نحوه اجرا گذاشتن مهریه

نحوه اجرا گذاشتن مهریه چگونه است؟ با توجه به اینکه مهریه حق زوجه می‌باشد در صورت عدم پرداخت آن، وی می‌تواند حق خود را مطالبه نموده و دعوی مهریه را مطرح نماید.

نحوه مطالبه اجرائیه از طریق اداره ثبت چگونه است؟ زمان لازم برای رسیدگی به دعوای مهریه چقدر است؟ مزایای به اجرا گذاشتن مهریه از طریق ثبت در مقایسه با دادگاه چیست؟ برای به اجرا گذاشتن مهریه چه مدارکی لازم است؟ تکلیف هزینه به اجرا گذاشتن مهریه در صورتی که مرد فوت کند چیست؟

به منظور آشنایی با نحوه اجرا گذاشتن مهریه که از دعاوی خانواده است و پاسخ دادن به تمامی این پرسش‌ها در ابتدا باید با مفهوم اجراییه آشنا شویم.

اجراییه چیست؟

اجراییه در پرونده حقوقی تنها با درخواست محکوم له صورت می‌گیرد.

در واقع اگر محکوم له اجرای احکام حقوقی را درخواست ننماید، این احکام نیز اجرا نخواهند شد.

پس برای انجام این کار محکوم له، ابتدا بایستی درخواست خود مبنی بر اجرای حکم صادره را به دفتر دادگاه صادرکننده حکم بدوی اعلام نماید.

این دفتر، درخواست اجراییه در پرونده حقوقی را به پرونده خواهان ضمیمه کرده و به دادگاه تقدیم می‌کند.

شرایط صدور حکم اجراییه

دادگاه با در نظر داشتن شرایط زیر دستور اجراییه در پرونده حقوقی را صادر خواهد کرد.

حکم مورد نظر باید قطعی شده باشد.

این حکم باید ابتدا به محکوم علیه، وکیل یا قائم مقام وی ابلاغ شود.

حکم نباید حاوی ابهام یا اشکالی باشد.

موانع اجرای حکم مثل قبول اعاده دادرسی نیز نباید باشد.

محکوم له بایستی تقاضای درخواست صدور اجراییه در پرونده حقوقی را به صورت کتبی به دادگاه تقدیم نماید.

محکوم علیه موظف است ظرف ۱۰ روز حکم را اجرا کند.

منظور از رای قطعی چیست؟

منظور از قطعی شدن حکم بدوی، انقضای مهلت تجدیدنظرخواهی از آن یا تجدید نظر خواهی توسط ذی‌نفع می‌باشد.

همچنین برخی از احکام، امکان طرح در دیوان عالی کشور را نیز دارند.

نحوه اجرا گذاشتن مهریه

وصول مهریه از دو طریق انجام می‌شود.

• از طریق دادگاه.
• از طریق اجرای ثبت.

بیشتر متخصصان و وکلا اعتقاد دارند که روش اجرای ثبت بسیار راحت‌تر و سریع‌تر از روش دیگر است و در ادامه مطلب با مراحل و جزییات دقیق نحوه اجرا گذاشتن مهریه از این طریق آشنا می‌شویم.

اجرا گذاشتن مهریه از طریق اداره ثبت

باید به این موضوع اشاره کنیم که شروط اجراییه از اداره ثبت و دفاتر ثبت رسمی بر اساس قانون به موارد زیر تقسیم می‌شود.

• مطالبه مهریه به موجب سند رسمی باشد.

یعنی مهرالمسمی قید شده در عقد نامه رسمی زوجین باشد و در دفترخانه به ثبت رسیده باشد.

• مهریه منجز باشد.

به این معنا که مهریه متعلق به امر خاصی نباشد به طور مثال متعلق به بارداری زوجه نباشد.

• مهریه و تعهدات موجل نباشد.

یعنی برای پرداخت مهریه مدت مشخص نگردیده باشد.

• نکاح ثبت رسمی شده باشد و مهریه ضمن آن قید شده باشد.

اگر مهریه به صورت توافقی بعد از عقد بدون سند رسمی باشد، تنها راه اجراییه، دادگاه است.

بنابراین در صورتی که هر یک از این شروط به طور کامل وجود نداشته باشند، نمی‌توان به سراغ مراحل به اجرا گذاشتن مهریه رفت.

مراحل مطالبه مهریه از طریق اداره ثبت

مراحل مطالبه مهریه از ثبت به طور خلاصه به ترتیب زیر است.

زوجه برای به اجرا گذاشتن مهریه در ابتدا بایستی با داشتن اصل عقدنامه و شناسنامه به محل وقوع عقد مراجعه و تقاضای صدور اجراییه نماید.

سر دفتر پس از تقاضای زوجه یا وکیل وی، اجراییه را به مقدار مهریه درخواست شده زوجه صادر و به نشانی زوج از طریق پست ارسال می‌کند.

در این نحوه اجرا گذاشتن مهریه، پس از صدور اجراییه، باید به زوج ابلاغ  شود.

زوج هم پس از آنکه از ابلاغیه مطلع گردید ۱۰ روز مهلت پرداخت مهریه دارد.

اگر شوهر ظرف مدت ۱۰ روز مهریه زوجه را نپردازد زن می‌تواند تقاضای توقیف اموال نماید.

اگر زوج توان پرداخت طی ده روز را ندارد باید راهی برای پرداخت آن مشخص کند و اعلام دارد یا دعوای اعسار اقامه کند.

با ابلاغ اجراییه تقاضای وصول طلب مهریه از اموال توقیف شده زوج یا ضامن وی می‌شود.

در صورت عدم اقدام از طرف زوج معادل مهریه از اموال وی توقیف می‌شود.

زوجه می‌تواند تقاضای توقیف حقوق شوهر را بسته به وضعیت تاهل (یک سوم بعد طلاق یا یک چهارم درصورت تاهل) بنماید و همچنین می‌تواند زوج را ممنوع الخروج نماید.

اگر پس از توقیف نیز اقدامی از زوج صورت نگیرد اموال توقیفی به مزایده گذاشته شده و مهریه وصول می‌شود.

چند فرع پیرامون نحوه اجرا گذاشتن مهریه

اگر نشانی دفترخانه محل وقوع عقد تغییر یافته و یا اگر سر دفتر فوت کرده باشد زوجه می‌تواند به کانون سر دفتران ازدواج و طلاق مراجعه نماید.

همچنین راه مطالبه از طریق دادگاه همچنان برای وی باز است.

اگر نشانی زوج تغییر پیدا کرده باشد صرف ارسال اجراییه به نشانی قبلی زوج مندرج در سند ازدواج کفایت می‌کند.

امروزه برای ابلاغ از سامانه ثنا استفاده می‌شود.

برای مطالبه مهریه باید به دفترخانه محل وقوع عقد مراجعه کرد.

ثبت احوال شهری صالح به رسیدگی است که دفترخانه محل وقوع عقد در آنجا قرار دارد.

توجه داشته باشید که اموالی هستند که نمی‌توان از اموال شوهر توقیف کرد.

در صورت توقیف مرد می‌تواند نسبت به آن در دادگاه عمومی اعتراض و تقاضای اعمال مستثنیات دین کند.

اموال غیر قابل توقیف زوج

• مرد دارای یک منزل مسکونی می‌باشد که در آن ساکن است.
• اثاث مورد نیاز برای رفع حوائج زندگی محکوم علیه.
• تلفن مورد نیاز مرد و وسایل کسب و پیشه.
• آذوقه مورد احتیاج محکوم علیه و افراد تحت تکفل وی.

زمان لازم برای رسیدگی به دعوای مهریه چقدر است؟

مدت زمان لازم برای رسیدگی به دعاوی مهریه می‌تواند متنوع باشد و به عوامل مختلفی مانند پیچیدگی موضوع، ارائه مدارک و شواهد توسط طرفین، حجم کار در دادگاه، قوانین مرتبط با حقوق مهریه و تخصص وکیل مهریه بستگی داشته باشد.

در برخی موارد، رسیدگی به دعاوی مهریه ممکن است زمان طولانی‌تری نیاز داشته باشد، به خصوص اگر امور پیچیده باشند یا درخواست‌ها مورد اعتراض قرار گیرند.

به همین دلیل است که نمی‌توانیم زمان دقیقی برای آن تعیین کنیم و برای کسب اطلاعات دقیق‌تر از زمان مورد نیاز برای یک پرونده خاص، توصیه می‌شود با دفترخانه یا وکیل مشورت کنید.

مزایای نحوه اجرا گذاشتن مهریه از طریق ثبت در مقایسه با دادگاه

در رابطه با مراحل اجرا گذاشتن مهریه از طریق اجرای ثبت و مزایای این روش در مقایسه با روش وصول مهریه از طریق دادگاه می‌توان با استناد به مفاد قانون مدنی به موارد زیر اشاره کرد.

در نحوه اجرا گذاشتن مهریه از طریق ثبت، پس از اینکه زن به اداره اجرای ثبت مراجعه و اصل سند ازدواج و کپی آن را تقدیم نمود، تقاضای صدور اجراییه می‌کند.

اجرای ثبت نیز پس از طی مراحلی اجراییه را به مرد ابلاغ می‌نماید که باید هرچه سریعتر دین مهریه را بپردازد و عدم پرداخت آن ضمانت اجرایی همچون مزایده اموال و ممنوع الخروجی مرد را در پی دارد.

در نحوه اجرا گذاشتن مهریه از طریق ثبت تنها هزینه‌ای که پرداخت می‌شود حق الاجرا است که آن هم اگر مرد مطابق مدت تعیین شده مهریه را بپردازد حق الاجرا هم به وصول مهریه تعلق می‌گیرد.

نحوه اجرا گذاشتن مهریه از طریق ثبت مزیت دیگری نسبت به دادگاه دارد و آن است که امکان ممنوع الخروجی مرد را فراهم کرده تا مرد برای فرار از پرداخت بدهی مهریه نتواند به کشور دیگر متواری گردد.

این مهم در شیوه مطالبه از طریق دادگاه پیش بینی نشده و در آن امکان این کار وجود ندارد.

در نحوه اجرا گذاشتن مهریه از طریق ثبت، عملیات اجرایی بلافاصله پس از درخواست کتبی زوجه آغاز می‌شود.

نحوه اجرا گذاشتن مهریه از طریق دادگاه

در نحوه اجرا گذاشتن مهریه از طریق دادگاه باید مراحلی طی گردد که شامل تقدیم دادخواست و تعیین وقت رسیدگی است که باعث می‌شود این شیوه زمان بر باشد.

مطالبه مهریه از طریق دادگاه شروع رسیدگی منوط به پرداخت هزینه دادرسی می‌باشد و در صورت محکومیت مرد به پرداخت مهریه علاوه بر مهریه محکوم به پرداخت هزینه دادرسی می‌شود.

در نحوه اجرا گذاشتن مهریه از طریق دادگاه عملیات اجرایی پس از فرآیند دادرسی و صدور حکمی قطعی با درخواست اجرای حکم توسط محکوم له یا همان زوجه یا وکیل او آغاز می‌شود.

در مطالبه مهریه از طریق دادگاه در صورتی که زوجه بخواهد کمتر از ۱۱۰ سکه یا معادل آن را به اجرا بگذارد در اینصورت زوج باید مطابق ماده ۲ قانون محکومیت‌های مالی تمام مهریه راپرداخت کند.

اگر زوج نسبت به پرداخت آن اقدام نکند جلب می‌شود.

اگر زوجه نسبت به مازاد مهریه ۱۱۰ اقدام کند دادگاه تمکن مالی زوج را بررسی و سپس تصمیم‌گیری می‌کند.

در مطالبه از طریق دادگاه می‌توان تغییر شاخص تورم سالیانه را نیز مطالبه کرد و مهریه را بر مبنای قیمت روز گرفت.

اما در نحوه اجرا گذاشتن مهریه از طریق ثبت، این امکان وجود ندارد و همان مبلغ مذکور در سند است.

مدارک لازم برای اجرا گذاشتن مهریه

• اصل سند ازدواج.
• کارت ملی.
• شناسنامه.

اجرا گذاشتن مهریه چقدر هزینه دارد؟

هزینه به اجرا گذاشتن در دادگاه و ثبت متفاوت می‌باشد.

لازم به ذکر است که هزینه به اجرا گذاشتن مهریه در اداره ثبت حدودا ۳۰۰ الی ۴۰۰ هزار تومان است و در دفترخانه محل وقوع عقد از زوجه گرفته می‌شود.

ولی هزینه به اجرا گذاشتن مهریه در دادگاه مستلزم پرداخت هزینه دادرسی می‌باشد زیرا مطالبه مهریه دعوای مالی محسوب می‌شود.

مطابق مقررات قانون آیین دادرسی مدنی هزینه به اجرا گذاشتن مهریه تا مبلغ ۲۰۰ میلیون ریال ۵/۲ درصد ارزش خواسته و نسبت به مازاد بر آن، ۳/۵ درصد ارزش خواسته می‌باشد.

هزینه به اجرا گذاشتن مهریه بر عهده خواهان دعوا یعنی زوجه می‌باشد.

اگر زنی نسبت به مطالبه مهریه از طریق ثبت اقدام نماید و بعد از توقیف اموال به هر دلیلی از ادامه عملیات اجرایی منصرف شود نیازی به پرداخت نیم عشر اجرایی به اداره ثبت نمی‌باشد.

ولی اگر مال توقیف شده به مزایده رسیده باشد و در مرحله وصول باشد زوج باید نیم درصد اداره ثبت را بپردازد.

اگر مرد فوت کند تکلیف چیست؟

در صورتی که مردی فوت نماید زوجه می‌تواند نسبت به مطالبه مهریه خود از اموال شوهر اقدام نماید و اگر  اموال مرد بین وراث تقسیم شده باشد می‌تواند دادخواست مطابه مهریه را به طرفیت وراث تقدیم دادگاه کند.

اگر قسمتی از اقساط مهریه را پرداخت کرده باشید ولی در حال حاضر توانایی پرداخت الباقی مهریه را ندارید یا قیمت سکه افزایش پیدا کرده باشد و شما توانایی پرداخت مابقی اقساط را ندارید، می‌توانید دادخواست تقسیط مهریه یا اعسار دهید.

پیشنهاد می‌کنیم در صورت مواجهه با هرگونه مشکل در مراحل اجرا گذاشتن مهریه با مشاورین موسسه دادفروز در ارتباط باشید تا بهترین راهکارهای حقوقی مرتبط با پرونده‌ خود را دریافت نمایید.