هزینه دادرسی خیانت در امانت چقدر است؟

هزینه دادرسی خیانت در امانت چقدر است؟ امانت‌داری از صفات پسندیده اخلاقی است که تمامی مذاهب آسمانی پیروان خود را به رعایت آن سفارش کرده‌اند.

بقای زندگی اجتماعی، مستلزم امانت‌داری افراد جامعه نسبت به اموال یکدیگر و اموال عمومی می‌باشد.

از جهت دیگر می‌دانیم طرح دعاوی کیفری از جمله شکایت علیه مجرمین، با هزینه‌هایی انجام می‌شود و در این مطلب تلاش می‌کنیم تا به بررسی هزینه دادرسی خیانت در امانت بپردازیم.

جرم خیانت در امانت چیست؟

می‌توان گفت جرم خیانت در امانت عبارت است از اینکه مال، اجناس یا ابنیه در نتیجه عقدی امانت آور به دست امین برای انجام هدفی سپرده شود ولی امین مال را به ضرر مالک، مورد استفاده دیگری قرار دهد.

می‌دانیم در خصوص هر جرمی سه عنصر قانونی، مادی و معنوی باید مورد تجزیه و تحلیل قرار بگیرد و در ادامه به بررسی آنها خواهیم پرداخت.

عنصر قانونی جرم خیانت در امانت

عنصر قانونی این جرم، ماده ۶۷۴ قانون تعزیرات می‌باشد.

البته برخی از صورت‌های خیانت در امانت نیز به طور خاص مورد اشاره قانون‌گذار در قوانین متفرقه دیگری قرار گرفته‌اند.

ماده ۶۷۴ در این خصوص به شرح زیر مقرر می‌نماید.

در صورتی که اموال منقول، غیرمنقول یا نوشته‌‌هایی از قبیل سفته، چک، قبض و نظایر آن به عنوان اجاره، امانت، رهن، و‌کالت یا هر کار با اجرت یا بی‌ اجرت به کسی داده شده بنا بر این بوده است که اشیاء مذکور مسترد شود یا به مصرف معینی برسد.

اگر شخصی که آن اشیاء نزد او بوده آنها را به ضرر مالکین یا متصرفین آنها استعمال، تصاحب، تلف یا مفقود نماید به حبس از ۶ ماه تا ۳ سال محکوم خواهد شد.

عنصر مادی جرم خیانت در امانت

باید گفت عنصر مادی این جرم رفتار فیزیکی است.

از چهار عمل استعمال، تصاحب، تلف یا مفقود نمودن مال مورد امانت تشکیل می‌شود که به بررسی معانی هر یک می‌پردازیم.

منظور از استعمال مصرف کردن یا مورد استفاده قرار دادن مال مورد امانت می‌باشد.

مثل اینکه امین اقدام به مصرف داروی امانت بکند.

همچنین اینکه عین مال تلف بشود یا نشود، در وقوع جرم شرط نمی‌باشد.

از دیگر مصادیق اعمال خائنانه، تلف کردن مال مورد امانت، یعنی نابود کردن یا از بین بردن آن به هر وسیله ممکن از جمله آتش زدن، شکستن و پاره کردن می‌باشد.

اتلاف ممکن است به مباشرت شخص امین انجام گیرد یا او مسبب تلف مال شود.

مثال مباشرت این است که امین، کتاب را پاره کند.

همچنین مثال تسبیب این است که امین، گوسفند مورد امانت را در معرض حمله حیوانات درنده قرار دهد.

امین ممکن است بدون اینکه مال امانتی را تلف کند، موجب شود که دست‌یابی به آن برای مالک عملاً غیر ممکن شود.

مثلاً ممکن است امین انگشتر مورد امانت را به داخل دریا پرتاب کند.

در نهایت منظور از تصاحب، برخورد مالکانه کردن با مال می‌باشد.

یعنی امین با مال برخوردی کند که معمولاً از مالک مال سر می‌زند؛ مثل فروش آن‌.

شرایط وقوع خیانت در امانت

موضوع جرم، باید عین مال یا وسیله تحصیل مال باشد.

مال باید به امین به یکی از طرق قانونی با شرط استرداد یا به مصرف معین رسانیدن داده شده باشد.

همچنین مال باید به امین سپرده شده باشد و اگر شخصی بدون اجازه، مال دیگری را بردارد، این جرم خیانت در امانت نیست.

سپرده شدن باید به یکی از طرق قانونی واقع شده باشد.

مثلاً اگر سارق مال را به دیگری امانت دهد و امین، مال را به صاحب اصلی برگرداند، پر واضح است که جرمی واقع نشده است.

مقید بودن خیانت در امانت

نکته مهم این است که خیانت در امانت از زمره جرایم مقید می‌باشد که تحقق آن منوط به این است که مال مورد امانت به ضرر مالک استفاده شود و در عالم واقع نیز، مالک ضرر دیده و مثلاً مال او تلف شود.

عنصر روانی جرم خیانت در امانت

برای پاسخ به این پرسش که هزینه دادرسی خیانت در امانت چقدر است در ادامه باید عنصر روانی جرم خیانت در امانت را نیز مورد بررسی قرار دهیم.

عنصر روانی این جرم از دو بخش سوءنیت عام و خاص تشکیل می‌شود.

منظور از سوء نیت عام، عمد، قصد و اراده داشتن در انجام عمل است.

سوء نیت خاص هم یعنی امین در خصوص مال امانت، به قصد ضرر زدن به مالک عمل کند؛

پس اگر امین به اشتباه گمان کند که عمل وی به مالک اصلی مال سود می‌رساند ولی در عمل مال وی آسیب ببیند و مثلاً تلف شود، او به خاطر عدم وجود سوء نیت خاص، جرمی مرتکب نشده است.

مجازات خیانت در امانت چیست؟

برای آگاهی از هزینه دادرسی خیانت در امانت باید بدانید که بسته به مجازات این جرم هزینه دادرسی تعیین می‌گردد.

امروزه جرم خیانت در امانت، در زمره جرایم قابل گذشت قرار گرفته و مجازات آن به نصف کاهش یافته است.

پس مجازات این جرم ۳ ماه تا ۱ سال و ۶ ماه حبس می‌باشد.

صور خاص خیانت در امانت

از صور خاص خیانت در امانت می‌توان به سوء استفاده از ضعف نفس اشخاص اشاره نمود.

مثل اینکه قیم به ضرر شخص تحت قیمومیت خود چک صادر کند.

از دیگر مصادیق مهم این جرم، سواستفاده از سفید مهر می‌باشد که به معنای سوءاستفاده از چکی است که بدون امضا، در اختیار شخص برای تکمیل آن قرار گرفته است.

آیا خیانت در امانت مشمول مرور زمان می‌شود؟

منظور از مرور زمان در قانون، مهلت‌هایی است که پس از گذشت آن‌ها و با توجه به مرحله رسیدگی، امکان شکایت، تعقیب، صدور حکم علیه متهم یا اجرای مجازات مجرم، وجود ندارد.

در مورد شمول مرور زمان نسبت به جرم خیانت در امانت می‌توان گفت این جرم از تعزیرات غیرمنصوص است که مشمول مرور زمان می‌گردد.

هزینه دادرسی خیانت در امانت چقدر است؟

با توجه به اینکه امروزه جرم خیانت در امانت از جرایم قابل گذشت است، پس نیاز است که از مجرم شکایت کنیم.

اصولاً هزینه رسیدگی به جرائم مبلغ ۱۰ هزار تومان است که البته لازم است برای ابطال تمبر مالیاتی، مبلغ ۵ هزار تومان پس از تنظیم شکواییه به عنوان هزینه دادرسی خیانت در امانت پرداخت نمایید.

برای اینکه بتوانید مال خود را همراه با خسارات از خائن مطالبه کنید، نیازمند تنظیم دادخواست حقوقی می‌باشید.

هزینه دادرسی خیانت در امانت در دادگاه ۵ درصد مبلغ مال خواسته است که البته پس از اثبات مجرمیت، می‌توانید این هزینه را هم به عنوان خسارات خیانت در امانت، از مجرم مطالبه نمایید.

اگر ارزش مال ۲۰ میلیون یا کمتر باشد، برای بازپس‌گیری آن باید در شورای حل اختلاف دعوای حقوقی طرح نمایید.

هزینه دادرسی خیانت در امانت در شورای حل اختلاف ۲.۵ درصد مبلغ خواسته یا ارزش مال خواسته می‌باشد.

البته دعاوی مربوط به مال غیرمنقول از صلاحیت این شورا خارج هستند.

جمع بندی

در این مقاله تلاش کردیم تا عناصر جرم خیانت در امانت را بررسی کرده و در نهایت به پاسخ این پرسش که هزینه دادرسی خیانت در امانت چقدر است بپردازیم.

همانگونه که ذکر گردید هزینه دادرسی خیانت در امانت با توجه به اینکه دعوا در شورای حل اختلاف یا دادگاه طرح می‌شود، متفاوت است.

سوالات متداول

• هزینه دادرسی خیانت در امانت چقدر است؟

باید گفت هزینه دادرسی خیانت در امانت در شورای حل اختلاف به میزان ۲.۵ درصد ارزش مال و در دادگاه، ۵ درصد آن می‌باشد.

• مجازات خیانت در امانت چقدر است؟

طبق ماده ۶۷۴ و قانون کاهش حبس تعزیری، مجازات جرم خیانت در امانت، ۳ ماه تا ۱ سال و ۶ ماه حبس است.

• آیا خیانت در امانت مشمول مرور زمان می‌شود؟

بله؛ زیرا این جرم از تعزیرات منصوص نیست، پس جرمی قابل گذشت و مشمول مرور زمان است.

برای طرح شکایت یا تنظیم دادخواست حقوقی، نیازمند محاسبه دقیق هزینه‌ها، بررسی عناصر جرم و احراز سپرده شدن مال به طرق قانونی به شخص امین می‌باشید که نیازمند دقت و دانش حقوقی است؛ در این خصوص مشاورین موسسه دادفروز آماده‌اند تا با ارائه مشاوره حقوقی، شما را در احقاق حق خود یاری نمایند.