هزینه شکایت از کارفرما چقدر است؟

هزینه شکایت از کارفرما چقدر است؟ بر اساس قانون کار و استخدام، کارفرما کسی است که کارگر به تبعیت و با نظارت او کاری را در ازای دستمزد انجام می‌دهد.

همچنین کارگر شخصی است که به امر کارفرما و طبق نظر او، مبادرت به کار مد نظر کارفرما می‌کند.

با توجه به اینکه ممکن است اختلافات زیادی میان این دو گروه به وجود بیاید، قانونگذار به کارگر این حق را داده است که از کارفرما شکایت کند.

با این وجود سوالی که پیش می‌آید این است که هزینه شکایت از کارفرما چگونه تعیین می‌شود؟ در ادامه تلاش می‌کنیم پس از بیان معنای کارگر و کارفرما، این پرسش را پاسخ دهیم.

مفهوم کارگر و کارفرما

برای فهمیدن اینکه کارفرما چه تعریفی دارد، باید به ماده ۲ قانون کار مراجعه کنیم.

کارگر از لحاظ این قانون کسی است که به هر عنوان در مقابل دریافت حق‌السعی اعم از مزد، حقوق، سهم سود و سایر مزایا به درخواست‌ کارفرما کار می‌کند.

پس باید توجه کنیم که کارگر هر کسی است که با تبعیت حقوقی از کارفرما، کاری انجام دهد و از او مزد دریافت کند.

به علاوه از منظر قانون کار، تنها به کارگران ساختمانی یا کارگران یدی، عنوان کارگر اطلاق نمی‌شود.

ممکن است مثلاً یک شخص برنامه‌نویس، بر اساس قرارداد کار در یک شرکت دانش‌بنیان به فعالیت بپردازد.

علاوه بر این ماده ۳ مفهوم کارفرما را شرح داده است.

کارفرما شخصی است حقیقی یا حقوقی که کارگر به درخواست و به حساب او در مقابل دریافت حق‌السعی کار می‌کند.

پس کارفرما شخصی است که حقوق یا مزد کارگر را به وی پرداخت می‌کند و به کارگر، امر می‌کند که چه کاری باید انجام بدهد یا ندهد.

علاوه بر این هزینه‌های تولید کالا یا ارائه خدمات هم برعهده کارفرما می‌باشد.

چه اطلاعاتی برای شکایت از کارفرما ضروری است؟

برای پاسخ به این پرسش که هزینه شکایت از کارفرما چقدر است در ابتدا باید به بررسی شرایط ثبت شکایت توسط کارگر بپردازیم که ممکن است به صورت حضوری یا برخط انجام شود.

ثبت شکایت برخط توسط کارگر

امروزه با هدف تسهیل طرح دعوا توسط کارگر، عدم تضییع حقوق او و با توجه به اصل سرعت در رسیدگی به دعاوی کاری، کارگر می‌تواند به صورت برخط، دادخواست خود علیه کارفرما را ثبت کند.

برای انجام این امر کارگر نخست باید وارد سامانه جامع روابط کار شود.

اگر حساب کاربری ندارد، حساب جدیدی افتتاح کند.

سپس با ثبت کد کاربری و رمز وارد سامانه شده و شکایت خود را ثبت نماید.

علاوه بر این، ماده ۱۲۰ آیین دادرسی کار، وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی، شرایط دادخواست الکترونیکی را معین نموده است.

اولاً  کارگر باید در سامانه نام، نام خانوادگى، شناسه ملى، شماره شناسنامه، نام پدر، تاريخ تولد و اقامتگاه خود مشتمل بر نشانى، كدپستى، شماره تلفن و شماره تلفن همراه خود را ثبت نماید.

مضاف بر این، درج نام، نام خانوادگى و اقامتگاه کارفرما مشتمل برنشانى، كدپستى و شماره تلفن او ضرورت دارد.

البته در فرض شکایت از کارفرما، كارگاه به شرط داير بودن، اقامتگاه قانونى وى محسوب مى‌شود.

علاوه بر این باید تمامی مدارک کارگر به صورت پیوست، در سامانه اینترنتی ثبت شوند.

همچنین در صورت بهره‌مندی کارگر از وکیل، باید اطلاعات او را نیز وارد نموده و همچنین وکالت‌نامه وی را بارگذاری نماید.

ثبت شکایت حضوری توسط کارگر

در خصوص هزینه شکایت از کارفرما باید گفت هرکدام از انواع شکایت علیه کارفرما نیازمند پرداخت هزینه‌ای معین هستند.

شکایت کارگر از کارفرما ممکن است به نحو حضوری باشد که در این صورت او باید دادخواست خود را در دفاتر ثبت قضایی ثبت نماید.

برای انجام این امر او باید مدارک احراز هویت، دلایل خود برای طرح دعوا و سایر مدارکی را که در قسمت قبل بیان کردیم، به کارکنان دفاتر ارائه کند.

ضرورت اثبات رابطه کارگر-کارفرمایی

کارگر برای طرح شکایت از کارفرما، نخست باید وجود رابطه کارگری و کارفرمایی را ثابت کند.

تفاوت رابطه کارگر-کارفرمایی و پیمانکاری, وجود تبعیت کارگر در رابطه کار و استقلال پیمان‌کار در انجام عمل خود می‌باشد.

بدان معنا که کارگر در تمامی مراحل تولید کالا یا عرضه خدمات باید بر اساس دستور کارفرما عمل کند.

اما در مقابل، پیمانکار متعهد می‌شود که نتیجه کار مد نظر دیگری را به وی ارائه دهد.

این نکته بسیار اهمیت دارد زیرا اگر رابطه کارگری اثبات نشود، مراجع حل اختلاف، دعوای کارگر را رد خواهند نمود.

مراجع رسیدگی به شکایت از کارفرما

ممکن است در شروع امر، کارگر و کارفرما تلاش کنند اختلاف خود را از طریق سازش حل و فصل کنند.

زیرا در هر صورت، رسیدگی در مراجع اداری برای آنان وقت‌گیر و هزینه‌بر است، اما ایشان الزامی به این کار ندارند.

به این دلیل که ساز و کار مشخصی برای صلح و سازش میان کارگر و کارفرما در قانون کار مقرر نشده است.

پس ممکن است کارگر تقاضای شکایت داشته باشد که در این صورت باید دادخواست ابتدائی خود را به هیئت تشخیص تقدیم کند.

البته این رأی قابل اعتراض می‌باشد و در خصوص اعتراض به تصمیم هیئت تشخیص، ماده ۱۰۷ آیین دادرسی کار مقرر داشته که اعتراض به رای در هیئت حل اختلاف صورت می‌گیرد.

همچنین بر اساس ماده ۱۰ قانون تشکیل دیوان عدالت اداری و با توجه به صلاحیت محاکم آن،‌ همه آرای هیئت‌های تشخیص و حل اختلاف در دیوان عدالت قابل تجدید نظرخواهی هستند.

هزینه شکایت از کارفرما چقدر است؟

با توجه به اینکه کارگر، در موقعیت اقتصادی ضعیفی قرار دارد، سازمان بین‌المللی کار در چند مقاوله نامه تاکید نموده است که طرح شکایت توسط کارگر، باید به صورت رایگان انجام گیرد‌‌ تا او بتواند حق خود را از کارفرما دریافت کند.

کشور ما نیز عضو این سازمان بوده و خوشبختانه اصل رایگان بودن رسیدگی در طرح شکایت را در آیین‌نامه دادرسی کار پذیرفته است.

به استناد ماده ۱۶۴ قانون كار جمهورى اسلامى ايران، مجمع تشخيص مصلحت نظام و با توجه به رعايت قاعده دادرسى عادلانه و اصول خاص دادرسى كار مقررات مربوط به چگونگى ‌تشكيل جلسات مراجع حل اختلاف كار، به شرح ذيل تصويب مى‌شود.

پس اصل رایگان بودن دادرسی کار در قوانین ما به رسمیت شناخته شده است.

با این وجود اگر کارگر بخواهد در سامانه اینترنتی وزارت کار علیه کارفرما شکایت کند، باید مبلغی حدود ۳۰ هزار تومان را تحت عنوان هزینه شکایت از کارفرما پرداخت کند تا به عضویت این سامانه درآید.

اما خود ثبت شکایت که از طریق انتخاب پنجره‌ خدمات در این سامانه به عمل می‌آید، نیازمند پرداخت هیچگونه هزینه‌ای نمی‌باشد.

البته ممکن است اسکن مدارک هویتی و دلایل کتبی کارگر، مستلزم پرداخت هزینه‌های بسیار کمی در دفتر پیشخوان یا کافی نت باشد.

با تمام این اوصاف، ممکن است هزینه‌هایی در جریان دادرسی بر عهده کارگر قرار بگیرد که آن را ذیل استثناهای اصل رایگان بودن دادرسی کار بررسی می‌نماییم.

استثناهای اصل رایگان بودن دادرسی کار

ماده ۶۲ آیین دادرسی کار، دریافت کپی یا رو نوشت مدارک را، مستلزم پرداخت هزینه‌های آن نموده است.

طرفين دعوا حق دارند با درخواست كتبى و هزينه شخصى از اوراق پرونده رونوشت اخذ نمايند.

پرداخت هزینه کارشناسی

در بسیاری از موارد ممکن است کارگر، قرارداد کتبی کار نداشته باشد که در این صورت تقاضای بررسی کارشناسی می‌نماید.

در این رابطه ماده ۹۷ آیین دادرسی کار مقرر نموده است که هزینه کارشناسی را باید شخصی که خواهان آن است پرداخت کند و در صورت عدم پرداخت تا مهلت مشخص, به درخواست کارشناسی او رسیدگی نمی‌شود.

البته کارگر اگر رای به سود وی صادر شود، حق دارد که هزینه شکایت از کارفرما را از کارفرما مطالبه کند.

انجام تحقیقات محلی

ممکن است کارگر یا حتی خود مرجع رسیدگی به دعوای کاری، نیاز بدانند که شخصی را به محل اعزام کنند تا مثلاً شرایط کارگاه را بررسی نماید.

در صورتی که کارگر طرح دعوا کرده باشد یا خواهان تحقیقات محلی باشد، خود او نیز باید هزینه شکایت از کارفرما را پرداخت نماید.

وگرنه عدم پرداخت هزینه شکایت از کارفرما، به منزله انصراف و از معاینه محلی به شمار می‌آید.

هزینه وکیل و کارشناس حقوق کار

با توجه به اینکه ممکن است کارگر برای اثبات ادعای خودش، نیازمند مشاوره حقوقی بوده یا به وکیلی برای تنظیم لایحه نیاز داشته باشد، پس باید هزینه‌های انجام وکالت و مشاوره حقوقی را تحت  عنوان هزینه شکایت از کارفرما نیز پرداخت کند.

با این وجود در صورت مشکل مالی کارگر، او حق این را خواهد داشت که از مرجع حل اختلاف کاری، درخواست وکیل معاضدتی نماید تا در آینده، هزینه خدمات او را پرداخت کند.

جمع بندی

در این نوشته تلاش کردیم تا به صورت خلاصه، شیوه شکایت کارگر از کارفرما، شرایط آن و همچنین هزینه شکایت از کارفرما را بررسی نماییم.

همانگونه که بیان گردید، اصولاً طرح شکایت توسط کارگر رایگان می‌باشد که البته این موضوع چند استثنا دارد.

در این مقاله به استثنائات آن نیز اشاره نمودیم.

سوالات متداول

• آیا می‌توان به صورت اینترنتی از کارفرما شکایت کرد؟

بله؛ البته این امر باید از طریق سامانه جامع روابط کاری صورت بپذیرد و ثبت نام اولیه کارگر در آن، نیازمند پرداخت هزینه‌ای در حد ۳۰ هزار تومان می‌باشد.

• مرجع رسیدگی به شکایت کارگر از کارفرما کجاست؟

این مراجع عبارتند از شورای اسلامی کار، هیئت تشخیص و هیئت حل اختلاف کار.‌

البته ممکن است به آرای این مراجع در دیوان عدالت اداری نیز اعتراض شود.

• هزینه شکایت از کارفرما چقدر است؟

بر اساس آیین نامه دادرسی کار، با توجه به ضعف اقتصادی کارگر، شکایت او از کارفرما اصولاً رایگان است.

البته در این خصوص استثنائاتی مثل کپی گرفتن از مدارک، هزینه کارشناسی و معاینه محل و هزینه گرفتن وکیل و دریافت مشاوره حقوقی نیز وجود دارد.

اگر در خصوص شرایط شکایت از کارفرما، عدم وجود قرارداد کاری کتبی برای شکایت از وی یا مراجع صالح برای رسیدگی به دعاوی کارگری و کارفرمایی ابهامی دارید، مشاورین ما در دادفروز آماده‌اند تا با راهنمایی شما از طریق مشاوره حقوقی راه را برای احقاق حق هموار سازند.

زیرا عدم طرح صحیح دادخواست توسط کارگر، ممکن است باعث شود که او دیگر نتواند برای گرفتن حق خود طرح دعوا کند.

[bookly-form hide=”date,week_days,time_range”]